دانلود پایان نامه

نغمه ثمینی در کتاب خود ((تماشاخانه اساطیر)) خط اصلی داستان فریدون و پسران را این گونه قلمداد می کند:
A فریدون سرزمین را بین سه پسر خود، ایرج، سلم و تور تقسیم می کند.
a1 روم از آن سلم است.
a2 توران از آن تور است.
B سلم و تور بر ایرج حسد می ورزند.
b1 ایرج با آنها از در دوستی در می آید.
C برداران ایرج را می کشند.
c1 سوگواری برای ایرج (سوگ ایرج).
D منوچهر نوه ایرج به تحریک فریدون از سلم و تور انتقام می گیرد و آن ها را می کشد. (ثمینی،112 :1387).
چنان که می بینیم خطوط داستانی بسان حلقه های زنجیر به هم مربوط بوده و روند داستان را به خوبی ترسیم می کنند. جنبه علت و معلولی حوادث را نیز می توان از روی خطوط داستان تشخیص داد. برای وضوح بیشتر سببیّت در این داستان و روند منطقی حوادث آن، به خلاصه ای که ذبیح الله صفا در کتاب ارزشمند خود ((حماسه سرایی درایران)) از داستان فریدون ارائه داده است اشاره می کنیم:
«مهم ترین قسمت داستان فریدون تقسیم ممالک او میان پسران خود، ایرج و سلم و تور و کشته شدن ایرج به دست برادران و کین خواستن منوچهر از عمّان خویش است.
فریدون کشور خود را میان سلم و تور و ایرج قسمت کرد. روم را به سلم و توران را به تور و ایران را به ایرج داد. سلم و تور بر ایرج حسادت بردند و به پدر پیغام فرستادند و خود به کینه جویی آمدند. فریدون ایرج را به مقابله فرستاد و ایرج با برادران از در دوستی درآمد اما آنان بدین کار تن در ندادند و ایرج را بنا به نامردی هلاک کردند. فریدون به کین خواهی ایرج کمر بست و چون منوچهر پدید آمد او را به کین جویی ایرج فرستاد و منوچهر سلم و تور را بکشت)). (صفا،469:1369).
خلاصه داستانی که توسط صفا از داستان فریدون و پسران بیان شده است خود به وضوح بیانگر روابط علت و معلولی حوادث و شکل کلی طرح داستان نیز می باشد:
فریدون که سالخورده شده است، قبل از مرگ و به این دلیل که نمی خواهد اختلافی بین فرزندان خویش (سلم، تور و ایرج) بروز کند سرزمین را بین آنان تقسیم می کند. تقسیم سرزمین بین فرزندان و برخورداری ایرج از سهمی بیشتر نسبت به برادران بزرگتر، دلیلی می شود بر برانگیخته شدن حس ویرانگر حسد نزد برادران بزرگتر نسبت به برادر کوچکتر. و شکل گیری حسد نزد آنان خود دلیلی می شود بر کین خواهی از پدر به دلیل بی عدالتی که احساس می کنند نسبت به آنان صورت پذیرفته است. کین خواهی برادران بزرگتر از پدر و برادر کوچکتر، خود عاملی قدرتمند برای کشته شدن برادر کوچکتر محسوب می شود. و در نهایت، کشته شدن برادر کوچکتر به دست برادران بزرگتر و خاموش شدن حس ویرانگر کین خواهی در نزد آنان علتی می شود برای شکل گیری و اوج کین خواهی و انتقام پدر از فرزندان بزرگتر که منجر به کشته شدن آن دو می گردد. و همه این حوادث و مصیبت هایی که بر سر فریدون آوار شده اند خود دلیلی محکم برای پشیمانی و نوحه سرایی فریدون بر سر جنازه های فرزندان خویش به شمار می آید.
فردوسی در طراحی خطوط و روند داستان به منظور پیش گیری از تصادفی و غیر قابل باور بودن، استادانه حوادث و رخدادهای داستان را بر اساس روابط علت و معلولی کنار هم چیده، مخاطب را تا سرانجام داستان با خود همراه کرده، حس او را به خوبی برانگیخته و در نهایت او را به نتیجه ای که هدف و سر منزل داستان است رهنمون می شود.
2. شخصیت پردازی (قهرمان سازی)
چنان که پیش از این نیز اشاره گردید، یکی از ویژگی های ممتاز و متمایز کننده شاهنامه از دیگر حماسه ها و داستان های کهن، شخصیت پردازی عالی و قابل تحسین آن است. به گونه ای که شخصیت های شاهنامه در نزد مخاطب قابل لمس تر، پویاتر، زنده تر به نظر رسیده و در نهایت قابل قبول تر و باورپذیرتر احساس می شوند. در ادامه مبحث به دلیل اینکه در بحث های پیشین در مورد شخصیت و نحوه شخصیت پردازی در داستان های شاهنامه مطالبی ارائه گردیده و به منظور پیش گیری از اطاله کلام، به شخصیت ها و شخصیت پردازی در داستان فریدون و پسران می پردازیم.
شخصیت های داستان فریدون و پسران با وجود اینکه برگرفته از شخصیت های اساطیری بوده و خمیرمایه آنها ریشه در اساطیر هند و آریایی دارد، به دست حکیم طوس چنان استادانه و خلاقانه تراش داده شده اند که انگار پیکره های اساطیری از وجوه انتزاعی و اعمال خارق العاده و دور از دسترس انسان های عادی خود فاصله گرفته و پیکره ها ی انسانی هر زمانی و هر مکانی را به نحوی باورپذیر به خود گرفته اند. نفس مسیحایی فردوسی به کالبد اساطیری آنها به نحوی دمیده شده است که گویی تندیس های اسطوره ای از پشت شیشه موزه ها بیرون آمده، لباس انسان های امروزی را به تن کرده و در اثر حرص و آز به کشمکش و نزاع با برادران خونی خود بر سر مال و منال دنیا مشغول گشته اند.
نخست بر آنیم تا انواع شخصیت در داستان فریدون و پسران را مشخص کرده و سپس به نحوه شخصیت پردازی و قهرمان سازی فردوسی در این داستان بپردازیم:
الف) شخصیت های موجود در داستان فریدون و پسران در شاهنامه
شخصیت های موجود در داستان فریدون و پسران در شاهنامه را می توان به انواع مختلف و گونه های متفاوتی تقسیم و طبقه بندی کرد:

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   اجتماعی و فرهنگی

برای دانلود متن کامل فایل این  پایان نامه می توانید  اینجا کلیک کنید