– عمل جراحی زیبایی

در یک رویکرد کلی، زیبایی امری دنیوی (در برابر مقدس)، نسبی (در برابر مطلق)، جزئی (در برابر کلی) و از همه مهمتر ظاهری (در برابر باطنی) قلمداد شده و به عنوان مجموعه­ای از مولفه­هایی چون: تناسب اندام، آرایش و پوشش و جذابیت تعریف می شود (Synnott, 1990). این رویکرد بر جنبه هایی از زیبایی تأکید دارد که قابل کسب کردن، پروراندن و خلق کردن بوده و بر این اساس تأکید از روی «زیبایی طبیعی[1]» برداشت می شود. در حقیقت این تغییر در تلقی از زیبایی همراه با دستاورد های صنعتی و پزشکی باعث شده است زیبایی دیگر تنها یک مشخصه ی طبیعی و زیستی نباشد و ویژگی اکتسابی پیدا کند (Webster and Driskell  ، 1983 نقل از کیوان آرا، 1389). این زیبایی کلینیکی و اکتسابی نوعی زیبایی طبقاتی است و رابطه مستقیمی با سرمایه دارد. این زیبایی نه تنها از طریق ثروت کسب می شود بلکه خود یک ثروت و سرمایه به شمار می آید (کیوان آرا، 1389).

 

2-3- تاریخچه جراحی بینی

گرایش به زیبایی از امیال طبیعی بشر است. نقوش حک شده بر دیواره غارها از نشانه­های گرایش بشر اولیه به زیبایی است، تاریخچه عمل جراحی زیبایی[2] به هزاران سال پیش در هند باستان باز می­گردد. در آن زمان از این جراحی برای بازسازی بینی­هایی که برای مجازات بریده می­شدند استفاده گردید .

در آنجا مدارکی از بازسازی بینی به وسیله پوست پیشانی به دست آمده است. در قرن 16 میلادی یک جراح ایتالیایی به نام  گاسپارو تاگلیا کزی[3] که توسط بسیاری از جراحان، پدر جراحی زیبایی شناخته می­شود. روشی ابداع کرد که برای مدتی پوست بازو به بینی متصل می­شد تا وقتی که ناحیه مذکور خون رسانی جدید پیدا می­کرد، سپس بازو از بینی جدا می­شد و این نخستین عمل رینو پلاستی (عمل جراحی بینی) به حساب می آید (حسنا، 1392).

Diffenbach (1847- 1792) و Jacq Joseph از پیشگامان جراحی بینی به روش­های مدرن بودند که از برش­های خارجی جهت کاهش حجم و اندازه بینی استفاده کردند.

در سال 1973، دکتر Goodman Wilfred کمک کرد تا روش جراحی باز برای بینی جای خود را در جراحی پیدا کند. قبل از این زمان تمام اعمال جراحی بینی با روش جراحی بسته انجام می­شد. بدین ترتیب در طول زمان روش جراحی باز بینی محبوبیت پیدا کرد. البته به طور عمده آن را جهت جراحی اولیه بینی مورد استفاده قرار می­دادند و در اعمال ترمیمی و ثانویه کاربردی نداشت.

در سال 1987 دکتر جک­پی­گلنتر باعث افزایش محبوبیت عمل جراحی بینی باز در عمل­های ثانویه شد (به نقل از بیات شهبازی، 1392).

نخستین عمل های جراحی پلاستیک پس از پایان جنگ جهانی اوّل برای معالجه مجروحان جنگی که دچار آسیب های جدی در ناحیه صورت شده بودند، انجام گرفته است و از سال 1920 میلادی، بیمارانی که نقص مادرزادی یا عیوب ظاهری داشتند، تحت عمل جراحی زیبایی قرار می گرفتند. در جنگ جهانی دوّم، سربازان چینی برای تغییر چهره خود، تحت عمل جراحی پلاستیک زیبایی قرار گرفتند و با پیشرفت علم پزشکی همزمان باسایر جراحی ها، جراحی ها ی پلاستیک و زیبایی  نیز پیشرفت نموده است.

در پاپیروس­های بدست آمده از مصر باستان در 3500 سال قبل از میلاد مسیح، شواهدی از بازسازی بینی در افرادی که به علت تنبیه به قطع این عضو محکوم شده بودند، دیده می­شود. در حدود 800 قبل از میلاد سوزروتا[4] در هند بازسازی بینی با فلپ پیشانی را انجام داد. در سال 1600 میلادی تگلی کوزی[5] بازسازی این عضو با فلپ حاصل از بازو را توصیف نمود. در حدود سال 1750 میلادی  Quelmatz ایجاد فشار روزانه به تیغه­ی بینی جهت اصلاح انحراف آن را معرفی کرد، Diffenbach در سال 1845 از انسزیون­های خارج بینی جهت اصلاح دفورمیتی آن استفاده کرد. Roe در سال 1887 اولین، رینوپلاستی زیبائی را در یک بیمار مبتلا دفورمیتی انجام داد (حافظی و همکاران، 1388).

جاکویز جوزف[6] را پدر رینوپلاستی می­دانند. وی که یک ارتوپد آلمانی بود درک انقلابی خود را از جراحی بینی در سال 1898 در انجمن پزشکی برلین ارائه نمود. جراحان بینی زیادی از سراسر دنیا برای دیدن اعمال جراحی وی به آلمان سفر کردند. بعضی از مانورهای جراحی که امروزه بکار برده می­شوند، در حقیقت همان هائی است که وی د ر آن سال­ها توصیف نموده است. تکنیک­ها و درک وی از رینوپلاستی بعداً توسط جراحانی از قبیل سامول فومن، جوزف سافین، گوستا و آفریچ[7] ، بسط داده شد، فومن کسی بود که با درک صحیح از این تکنیک­ها کمک زیادی به گسترش این دانش نموده و جراحان رینوپلاستی مدرن مثل ماریک کاتل، ایروینگ گلدمن[8] را تربیت نمود.

در سال1921، Rethi اولین کسی بود که برش کالوملا را، جهت تغییرات نوک بینی معرفی کرد Sercer در سال 1957 با استفاده از این برش به تمام عناصر داخل بینی راه یافت و آن را دکورتیکیشن بینی[9] نامید. این روش تا 15 سال مورد استفاده قرار نگرفت تا اینکه در سال 1970 پادوان تعدادی بیماران عمل شده با این روش را معرفی کرد و بالاخره Gunter در اوایل سال 1990 روش باز را به نهایت خود رساند.

امروزه روش باز به عنوان تکنیک استاندارد رینوپلاستی پذیرفته شده است و امکانات وسیعی به جراح می­دهد تا با دید دو چشمی و فضای عمل وسیع­تر به جراحی دقیق­تر و پیچیده­تر بپردازد (حافظی و همکاران، 1388).

 

 2-3- تاریخچه جراحی بینی در ایران

علت علاقمندی ایرانیان به جراحی و تغییر در شکل بینی بیشتر به دلیل فرم ژنتیکی صورت و بینی و شاخص­های قومی و نژادی در منطقه می­باشد. نژاد ایرانی اگرچه از نوع کاکاسین[10] محسوب می­گردد، ولی شیوع بینی بزرگ با قوز غضروفی و استخوانی در آن زیاد است. در بررسی صورت و بینی در نژادهای مختلف جهان دریافته می­شود  که در نقاط مختلف کره زمین از شرق ژاپن تا غرب قاره آمریکا اسکلت استخوانی و غضروفی بینی در منطقه خاورمیانه بزرگترین حجم را به خود اختصاص داده است. این وضعیت اسکلت که در مرکز صورت قرار گرفته تغییرات وسیعی در کل صورت، چشم­ها و لب ایجاد می­نماید و فرد را مسن تر جلوه داده و در خانم­ها حالت مردانه به چهره خواهد داد. با انجام این جراحی کل صورت و چهره دستخوش تغییرات وسیعی می­گردد که با هیچ یک از اعمال دیگر جراحی پلاستیک صورت قابل مقایسه نمی­باشد.

اگر به بینی مردم در نقاط مختلف جهان دقت شود مشاهده می­شود که در خاور دور، در نژاد زردپوست­های شرق و جنوب شرقی آسیا قوز وجود نداشته و عمدتاً بینی­ها کوچک­اند و در این منطقه جراحان پلاستیک بیشتر به بزرگ کردن بینی مشغول هستند.

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   تعریف سازمان ماتریسی، امتیازات و مشکلات اون 

در ناحیه­ی هندوستان و پاکستان بینی­ها بزرگتر شده اما هنوز دارای قوز نیستند و آفریقائی­ها دارای بینی پهن با پوست ضخیم و بدون قوز یا فرو رفته می­باشند. در اروپای شرقی، اسکلت بینی کوچک ولی پره­ها عریض می­باشند، و در اروپای غربی بطور کلی اسکلت غضروفی و استخوانی کوچک است. در آمریکای شمالی و کانادا سرخپوستان که ساکنین اصلی این منطقه بوده­اند، دارای بینی عقابی و تا حدی شبیه ساکنین خاورمیانه هستند. نژاد هیسپانیک[11] به ساکنین آمریکای جنوبی اطلاق می­گردد که دارای اسکلت کوچک و پوست ضخیم هستند. اگرچه هر یک از این شاخص­های نژادی شیوه­ی جراحی خاص خود را می­طلبند، اما همانطور که مشخص است بزرگترین اسکلت بینی مربوط به منطقه خاورمیانه بوده که رینوپلاستی بیشترین تغییرات را در آن ایجاد کرده و با موفقیت بیشتری در ایجاد زیبایی همراه است.

در ایران اولین جراحی زیبایی به معنای امروزی آن سال 1307 در یکی از بیمارستان های تهران انجام شد. با این حساب از عمر جراحی زیبایی پلاستیک در ایران حدود 80 سال می گذرد. اگر چه این نوع جراحی در سال های اولیه ی خود مهجور بود، ولی طی سال های اخیر رشد سر سام آوری پیدا کرده است (خواجه صالحی، 1391). بر اساس آمار غیر رسمی داده شده ایران از نظر تعداد جراحی زیبایی در دنیا در دسته اول قرار گرفته است، بعد از ایران، کشور های آمریکا، انگلستان و تا حدی فرانسه در ردیف های بعدی قرار دارند (عمرانیان، 1391).

تاریخچه­ی اولین رینوپلاستی در ایران به بیش از 40 سال پیش برمی­گردد. در آن زمان زنده یاد آقای دکتر اصانلو پس از دیدن دوره­هایی در کشورهای فرانسه و آمریکا به ایران بازگشته و به عنوان اولین جراح پلاستیک با انجام تعداد بسیار زیاد اعمال جراحی پلاستیک بخصوص رینوپلاستی در جامعه آن روز ایران، این عمل را به دیگر همکاران آموزش داده و شاگردان زیادی نیز تربیت نمودند که در نهایت این نوع جراحی در ایران مقبولیت عام پیدا کرد و پس از آن کم کم به متخصصین گوش و حلق و بینی نیز منتقل گردید.

 

2-4- جراحی بینی

جراحی بینی، عملی است که به منظور بهبود عملکرد و یا ظاهر بینی یک فرد انجام می­گیرد. این جراحی می­تواند باعث کاهش یا افزایش اندازه بینی، بهبود عملکرد تنفسی و همچنین تغییر شکل و تناسب بیشتر آن با چهره گردد.

جراحی بینی می­تواند به تغییر شکل نوک یا پل بینی، تغییر زاویه بین بینی و لب بالایی و یا تغییر اندازه و تنگی سوراخ­های بینی منجر شود. همچنین این عمل می­تواند نقص­های هنگام تولد، آسیب حاصل از یک حادثه یا مشکلات تنفسی را اصلاح کند.

تمام جراحی­های بینی برای زیبایی نیست و می­تواند برای رفع ناهنجاری­های ساختاری نیز انجام پذیرد. یکی از رایج­ترین دلایلی که عمل بینی انجام می­گیرد برای تصحیح انحراف سپتوم یا تیغه بینی می­باشد که می­تواند منجر به مشکلات تنفسی ، گرفتگی مزمن ، ترشحات پشت بینی و حتی خرخر گردد.

عمل بینی می­تواند با اهداف زیبایی (جراحی زیبایی بینی) انجام شود که باعث رفع نقص­های هنگام تولد، مشکلات تنفسی و حتی اصلاح آسیب­های روانی حاصل از مشکلات ذکر شده در بالا خواهد شد. این جراحی را می­توان با روش­های دیگر جراحی به منظور ارتقاء نتایج زیبایی ترکیب کرد. در حال حاضر جراحی زیبایی بینی از جمله متداولترین و در عین حال پرطرفدارترین اعمال جراحی در دنیا و بخصوص در کشور ما می­باشد و نتیجه­ی آن به مهارت، علم و دانش، دقت نظر، زیبا شناسی، روانشناسی و درایت جراح وابسته است. جراحان ایرانی که در این رشته فعالیت می­کنند دارای تجربه بالایی بوده و  نظرات آنها در دنیا مورد توجه می­باشد.

در جستجوی گوگل در اینترنت، چندین مرکز خبرگزاری جهان، ایران را به عنوان پایتخت جراحی بینی جهان معرفی کرده­اند. این عمل حدود 50 سال پیش در ایران شروع شده و روز بروز طرفداران بیشتری در بین مردم و جراحان رشته­های مختلف بخود جلب کرده است (Mathes, 2006).

 

2-5- انواع جراحی بینی

2-5-1- جراحی بینی اولیه

عمل جراحی بینی اولیه به عمل جراحی­ای اشاره دارد که برای اولین بار در یک بیمار و به خاطر زیبایی یا دلایل کارکردی و ترمیمی انجام می­پذیرد.

جراحی­بینی، عمل جراحی است که می­تواند پوشش پوست را بازگرداند، خطوط عادی بینی را دوباره­سازی کند و جریان هوا در بینی را مجدداً برقرار سازد. اکثر افرادی که تحت جراحی بینی قرار می­گیرند برای نیل به نتیجه مورد نظر فقط همان یکبار نیاز به جراحی خواهند داشت.

شایع­ترین علت ناهنجاری­های بعد از عمل بینی بر اثر رعایت نکردن توصیه­های مراقبتی بوجود می­آیند. مانند استفاده نکردن از چسب بینی که باعث درست جوش نخوردن بینی می­گردد (نادر، 1392).

2-5-2- جراحی بینی ثانویه (ری ویژن)

جراحی بینی ثانویه یا (ری ویژن) معمولاً برای اصلاح عمل اولیه و یا تجدید نظر در جراحی جهت نیل به نتیجه رضایت­بخش بیمار صورت می­گیرد.

از نقطه نظر علمی بین 5% تا 20 % از جراحی­های اولیه ممکن است رضایت­بخش نباشند. معولاً دو دلیل اصلی برای انجام جرای بینی ثانویه وجود خواهد داشت که عبارتند از تصحیح ناهنجاری­های زیبایی بینی و یا اصلاح مشکلات عملکردی و تنفسی. البته با توجه به تبحر و تجربه جراح آمار فوق متفاوت خواهند بود که می­تواند به حدود 1% الی 3% نیز کاهش یابد. ری­ویژن یا ویرایش ثانویه بینی روش­های پیچیده­ای دارد ولی اغلب متخصصان و جراحان در این عمل نیز از جراحی باز استفاده می­نمایند. با پیشرفت­های خارق العاده و بسیاری که امروز ه در تکنیک­های جراحی زیبایی به وقوع پیوسته است نتایج رضایت بخش بسیار بیشتر شده­اند (شهبازی، 1390).

2-5-3- جراحی بینی ترمیمی

منظور از جراحی ترمیم بینی بازگرداندن شکل و عملکرد بینی به حالت طبیعی و برقراری جریان هوا در آن جهت تنفس عادی می­باشد.

جراحی ترمیمی ممکن است به خاطر هر کدام از دلایل زیر انجام گیرد:

مصرف مواد مخدر از طریق بینی، ناهنجاری مادرزادی، عمل جراحی قبلی بی خردانه (متاسفانه گاهاً اشخاصی اقدام به جراحی بینی می­کنند که هیچ تخصص و تجربه­ای در این زمینه ندارند)، اختلالات خود ایمنی، ضربه­های فیزیکی، مشکلات حاصل از سرطان (شهبازی، 1390).

[1] -natural beauty

[2]-cosmetic surgery

[3] -Gasparotagliacozzi

[4] . Sushrata

[5] . Tagliacozzi

[6] . Jacques Joseph

[7] . Samuel Fomon, Joseph Safia, Gustav Aufricht

[8] . Irwing Goldman ،Maurice Cottle

[9] . Nasal Decortication

[10] . Caucasian

[11] . Hispanic

[12] . Revision