نقش نفت واثرات آن درتولید ناخالص ملی

تولیدناخالص ملی نتیجه ی ارزش افزوده ی داده هاوستاده های بخشهای مختلف اقتصاداست . آنچه مشخص است درآمدنفت دراین کشورهاداده وستاده ای به بخش دیگرنداردیعنی اگراقتصاد نفت رابررسی کنیم مشاهده میکنیم به جای آنکه نفت درداده هاوستاده هادخالت کند،فروش نفت به عنوان درآمددربخش های دیگر مختلف تاثیر میگذارد. دکترکاتوزیان نظرات خود بدینگونه بیان می کند که درکشورهای توسعه نیافته نفت درمقابل کشاورزی است . درواقع این کشورهاازحق اجاره ی نفت زندگی می نمایند وبه جای اینکه بخش کشاورزی توسعه وگسترش یابدعملا” نفت جانشین این بخش شده وبه جای افزایش تولیدات دراین بخش،خدمات توسعه یافته است وبادرآمدنفت کاهش تولیدات کشاورزی جبران میشود . کشورهای توسعه نیافته اصولا” کشورهایی هستند که اساسی ترین بخش این کشورهارابخش کشاورزی تشکیل میدهد . لذابایستی عمده ترین بخش ارزش افزوده ازبخش کشاورزی تامین شود درحالیکه درعمل این چنین نیست . هرچه میزان درآمد نفت افزایش یابد بخش کشاورزی بیشتر سقوط می کند و درآمد نفتی به جای اینکه سرمایه گذاری شود ودر دوبخش متمرکز شود یک بخش مربوط به هزینه ی دولت وبخش دیگر صرف واردات کمبود موادغذایی موردنیازمیشود. دکترکاتوزیان ادامه می دهد که دراین کشورها بخش خدمات ازگسترش وسیعی برخوردار است چراکه عمده درآمدهای نفتی صرف واردات می شود درنتیجه سوداگری در این کشورها گسترش داشته وازطرف دیگرقادرمیشودبااستفاده ازدرآمدنفت متمرکزترعمل کندومالیات نمیتواندنقش اصلی خودراداشته باشد . پس ناگزیر مالیات ازدرآمدنفت تامین میشودوبه این دلیل دولت خود حاکم وکارفرماست ومهمترین بخش ازجمله نیروی انسانی وسرمایه دراختیار دولت میباشد. درکشورهای دارنده ی نفت جامعه قادر به جذب درآمدهای نفتی نمی باشد چون در اینگونه جوامع سرمایه گذاری گسترش چندانی نداشته است و این هم به دلیل عدم وجود شرایط برای انباشت سرمایه یعنی تکنولوژی است .بنابراین چون سرمایه گذاری درداخل سودآوری بالایی نداردواصولا” درخارج سرمایه گذاری کرده وازسود حاصله استفاده میکنندنفت شکل ثروت به خودگرفته وبایستی قابلیت تبدیل به سرمایه راداشته باشد . عاملی که میتواند اینکار را انجام دهدتکنولوژی است . به طورکلی دراین کشورهانرخ تشکیل سرمایه پایین است وسرمایه در دوبعدخودنمی تواندعمل کندزیرا این امرزمانی میسراست که قادرباشیم تکنولوژی راتوسعه دهیم وهدایت کنیم تا چرخ اقتصادبتواندروندطبیعی خودر ا طی کندوارتباط بین بخش را برقرار سازد . صنایع نفت درکشورهای توسعه نیافته دربازاروصنایع جهانی عمودی ادغام شده اند درحالی که باید درصنایع داخلی ادغام شوند که به آن ادغام افقی می گویند. این صنعت درکنارخودنتوانسته صنایعی راایجادکندوبه صورت مجز ادراین کشورهاعمل کند.دکترکاتوزیان به این کشورها اصطلاح رنتر استیت[1] رامیدهد یعنی کشورهاییکه بادرآمدنفتی احقا لاجاره زندگی می کنند ، دولت دراین کشورها درهربخشی که بخواهدسرمایه گذاری می کندوهرکالایی راکه بخواهد وارد می کند.

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   تأثیرپذیری اقتصاد ایران از تغییرات نرخ ارز

[1] RENTER STATES

برای دانلود متن کامل فایل این  پایان نامه می توانید  اینجا کلیک کنید