از گذشته مردم تهران واسه برگزاری مراسم در ایام محرم به مکانای بزرگی می رفتن و دسته جمعی عزاداری می کردن اما در دوره رضاشاه معدوم واسه جلوگیری از اتحاد مردمی در این ایام، عزاداری واسه سالار شهیدان ممنوع شد به خاطر همین بعضی از مردم این مراسم رو در خونه های خود برگزار می کردن از همون زمان روضه خوانیای خونگی و جمعای کوچکتر و متعددتر واسه برگزاری این مراسم تشکیل شد.

در این ایام سید ابراهیم سادات اخوی، منزل مسکونی خود رو وقف کرد و اون رو به محلی واسه برگزاری مراسم عزاداری سید الشهدا تبدیل کرد طوریکه در این خونه که در چهارراه سیروس تهران واقع شده، هنوز بعد از ۱۵۰ سال این مراسم به سبک و راه و روش قدیمی خود برگزار می شه.

از همین زمان بود که جمعای جور واجور اسمای متفاوتی هم گرفتن. سجادیه، حسینیه، مهدیه( محل برگزاری مراسم مخصوص حضرت مهدی(عج) )، تکیه و … مکانایی شدن که هر کدوم واسه مناسبتی خاص مراسم برگزار می کردن مثلا در تکیه مخصوص برگزاری مراسم عزاداری محرم مردم دور تا دور مکان مورد نظر می نشستن و بعضیا که در وسط تکیه بودن سینه زنی می کردن در وسط این تکایا مراسم تعزیه خوانی هم برگزار می شد و مکان اون به شکلی بود که مردمی که دور تا دور نشسته بودن، واسه دیدن تعزیه تسلط کامل داشتن.

هر چند که حالا شکل و شمایل این تکایا تغییر کرده اما بعضی از اونا چند منظوره ساخته می شد مانند تکیه تجریش که در زمان غیر از محرم به عنوان بازار میوه و تره بار ازش استفاده می شه. اما بعضی تکایا مانند تکیه نیاوران یه کاربری داره.

تکیه معروف دیگه تهران، تکیه رضا قلی خان اسمشه که واسه فردی به همین نام بوده. از این تکیه که اونم در نزدیکی چهارراه سیروس و خونه سادات اخوی واقع شده، فقط بخش حسینیه اون با سقف محرابی اش باقی مونده، چون در دوره قاجار که ساختمانای خیابون چهار راه سیروس خراب شد خیلی از بخشای اون در طرح پیشرفت خیابون از بین رفت سقاخانه اون هم به مکانی متروک تبدیل شده با این حال این تکیه در این ایام میزبان اهالی محله. تکیه درخونگاه هم از تکایای معروف تهرانه که به نخل قدیمی اش می شناسنش و در نقشه های بسیار قدیمی تهران، نام اون گفته شده.

مطلب دیگر :
آشنایی با شهرهای پکن، شانگهای و هنگ کنگ

هر محله ای تو تهران دارای یه تکیه بوده مانند تکیه آقا بهرام اسماعیل بزار، افشارها، بربریا، پهلوان شریف، پامنار … اما بعضی از اونا به دلیل نام و رسم متولی اش و یا قدمتش حالا از تکایای معروف تهران به حساب میان که بر خلاف تصور خیلی از اونا با وجود معماری قشنگتر و قدیمی در فهرست میراث فرهنگی قرار نداره و رو به تخریب هستن مانند تکیه امین الضرب که یه چند وقت پیش بدون اطلاع سازمان میراث فرهنگی خراب شد.

از اونجا که طی سالها مردم مختلفی با فرهنگای متفاوت وارد کلانشهر تهران و پایتخت شدن، هر کدوم با هر قوم و قبیله ای در محل سکونت خود جمعی رو واسه برگزاری این مراسم تشکیل دادن و حالا بعد از سالها هنوزم این آیینا رو در جای جای تهران میشه دید.

بعضی مانند افغانیای ساکن ایران در مسجد سید مهدی لاله زاری خیابون منتهی به شهرری زنجیز زنی و مراسم عزاداری برگزار می کنن زنجیره های این عزاداران حسینی بسیار سنگینه.

بعضی از بازاریان هم درمسجد ملک بازار تهران صنف خرازها جمع می شن و غذای دو رنگ نذری رو مثل گذشته در مجمعای بزرگ ریخته و پخش می کنن. اونا هم گردهم میان و سینه و زنجیز میزنن.

در بازار ترکها هم رسمه که “یرالما یومورتا” ( تخم مرغ، سیب زمینی و نون) و یه جور چای یا قهوه نذر می کنن. سوز نوحه ها و عزاداریای این قوم ایرونی بسیار زبانزده.

اما پر شورترین نوحه ها از اون کربلاییای ساکن تهرانه که در چهارراه گلوبندک خیمه بزرگی رو علم کرده و اون رو در روز عاشورا آتیش میزنن. نظم و ترتیب کربلاییا در اجرای مراسم سینه زنی و نوحه خوانی به زبون عربی ویژگی این افراده.

مطلب دیگر :
آلبوم جدید «نزار القطری» در آستانه محرم + دانلود دمو

علم کشی در روز سوم شهادت به نشونه روونه شدن طایفه بنی اسد در خیابونای اصلی تهران برگزار می شه و علمای هر هیئت پشت سر همدیگه در خیابانها گردانده می شن.

مراسم عزاداری در شهرهای دیگه هم به دلیل آداب و رسوم گذشته بازم در بعضی از محلات معروف شهرها به همون سبک برگزار می شه مثلا در شهر قزوین زنان، بیل به دست به یاد قوم بنی اسد که اجساد واقعه کربلا رو دفن کردن، روز سوم شهادت امام حسین (ع) از خونه ها بیرون اومده و عزاداری می کنن. مردم در اردبیل هم خود رو با گل می شویند و سینه میزنن تو تهران بعضی از قومیتا گل به سر می مالند.

در هر محله از تهران و یا هر شهر از ایران هر آداب و رسومی با هر نوع کیفیت اجرایی که خاص ایام محرم برگزار می شه تنها نماد اینه که عزاداران در غم این ماه شریک غم اهل بیت عصمت و طهارت (ع) باشن، حال سینه زنی و موی پریشونی در شهرهای جنوبی باشه و یا زنجیرزنی در شهرهای شمالی.

چیجوری سلامت روحی خود رو افزایش بدیم؟

هدف از زندگی چیه و واسه چه هدفی باید زندگی کنین؟

بازنشر باشگاه خبرنگاران تور ایران

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *